Haccın Farz Olmasının Şartları

Haccın farz olmasının şartları yedi tanedir:

1- Müslüman olmak.

2- Ergenlik çağına girmiş olmak.

3- Akıllı olmak.

4- Hür olmak.

5- Yiyecek ve azığı olmak.

6- Bineği olmak.

7- Yolun emniyetli olması ve güç yetirmek.





Haccın Rükünleri


Haccın rükünleri dört tanedir:

1- Niyetle beraber ihrama girmek.

2- Arafatta vakfe´ye durmak.

3- Kâbe-i Şerifi tavaf etmek.

4- Safa ile Merve arasında sa´y etmek.

Yiyecek ve azığı olmak ile bineğin olması için Ali İmran suresinde 96 ve °7. ayetlerinin tefsirlerinde Peygamber (s.a.v) "Oraya gitmeye yol bu­labilen kimseye Allah için Kabe´yi ziyaret etmek farzdır." ayel okudu­ğunda birisi, Ey Allah´ın resulü, nasıl yol bulabiliriz, nedir o yol ? dedi.

Hz. Peygamber (s.a.v) cevaben: "Azık ve binektir." buyurdu. [1] Enes bin Malik´ten şu halde hacce gidip gelecek kadar kendisine ge­rekli olan yol masrafı yiyecek ve vasıta ücretine sahip olmak ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin nafakasına karşılayacak imkana sahip olan ki­şi, azık ve binek, sahibi olmakla kıyaslanır.

Yolun emniyetli olması ve yol şartlarına güç yetirmek. Diğer şartlar hasıl olduktan sonra hacca yetişmek için yol şartlarının müsait olmasıdır.

1. İhrama girmek, haccın ilk rüknüdür. Niyetle birlikle ihrama girilir. Bundan maksat hac ve umre ibadetlerine başlama niyetidir. Temettü, îf-rad veya kıran haccından hangisi ifa edilmek isteniyorsa ihrama girilir gi­rilmez niyet getirilir. Mesela ifrad haccı yapmak istenirse şöyle niyet edi­lir:

´Allahım senin rızanı kazanmak için haccetmek istiyorum. Onun ifası­nı bana kolay kıl ve benden kabul eyle.´ Diğer hac şekilleri için de onlara göre niyet edilir.

2. Arafat vakfesini yapmak. Peygamberimiz (s.a.v) şöyle buyurmuş­tur: "Hac Arafat´ta vakfeye durmakdır. Kim toplanma gecesi fecirden ön­ce Arafat´ta bulunursa, hacca yetişmiştir " [2]

Arafat vakfesi hac ibadetinin en önemli rüknü ve haccın temelidir.

Arafat vakfesinin zamanı arefe günü öğle vaktinden itibaren başlar, bayramın birinci gecesinin fecrinin doğuşuna kadar devam eder. Bu za­mandan önce veya sonra Arafat vakfesi yapılırsa sahih olmaz ve hac mu"-teber sayılmaz. Bu süre içerisinde bir an olsa dahi Arafat´ta vakle yapılır­sa rükün yerine gelir. Güneş battıklan sonra Arafat´tan ayrılmak sünnettir.

Vakfenin Arafat dağında yapılması şarttır. Peygamberimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur: "Şurada^Cehel-i rahme dağının eteklerinde kayaların ya­nında) vakfe yaptım. Ancak, Arafat dağının her yanı vakfe yeridir.´´ [3]

3. Ka´be´yi tavaf etmek. Haccın rüknü olan bu tavafa ´ifada tavafı´ denir. Bunun da zamanı, arafat vakfesinden ve bayram gecesinin yarısın­dan sonra baslar.

İfada tavafının bayramın birinci gününde yapılması efdaldir. Bayra­mın diğer günlerine bırakılması sünnettir.

Allahu Taala Kur´an-ı Kerim´de şöyle buyurur:"... ve Kabe´yi tavaf etsinler." (Hacc: 22/29)

Tavafın şartları, namazın sıhhati için gerekli olan şartlardır. Peygam­berimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur:

"Tavaf namaz gibidir. Yalnız Allahu Taala tavafta konuşmayı helal et­miştir/Kim tavafta konuşursa hayırdan başka konuşmasın." [4]

Tavaf yaparken Hicr-i İsmail´in sınırı dışında ve Kabe´yi sol tarafa alarak Hacer-i Esved´in bulunduğu köşeden başlayarak yedi defa dolaş­mak şarttır.

4. Safa ile Merve arasında sa´yetmek.

Safa ile Merve Ka´be´nin doğusunda bulunan ve O´na yakın iki tepe­dir. Bu iki tepecik arasında yedi defa gidip gelmeye sa´y denir.

Bunun delili Peygamberimiz (s.a.v) sa´y esnasında insanlara dönüp şöyle dedi:

"Ey insanlar sa´y yapınız. Muhakkak ki Allah sa´y etmenizi üzerinize farz kılmıştır."[5]

Safa´dan Merve´ye doğru başlayarak 4 gidiş 3 geliş olmak üzere 7 tu­ru arka arkaya yapmak şarttır.

5. Tıraş olmak da haccın beşinci rükünüdür.

Şafii mezhebine göre başın en az üç kılını kesmekle de bu rükün serine getirilmiş olur.

Tıraşın vakti Arafat vakfesinden ve bayram gecesinin yarısından son­radır. Sa´y yapıldıktan sonra traş olunur.

6. Bu rükünlerin çoğu arasrnda lertibe riayet etmek de şarttır.

Şöyle ki önce, niyetle birlikte ihrama girmek, ikincisi Arafat vakfesi yapmak, üçüncüsü, ifada tavafı yapmak, dördüncüsü sa´y etmek, beşinci­si olan traşa gelince ifada tavafından Önce de yapılabilir. Ancak tavaftan sonra tıraş yapılması sünnettir.



Umrenin Rükünleri


Umrenin rükünleri dört tanedir:

1- İhrama girmek.

2- Kabe´yi tavaf etmek.

3- Safa ile Merve arasında sa´y etmek.

4- Saçların tamamını veya bir kısmını kesmek.
--------------------------------------------------------------------------------
[1] Halım, 11422

[2] Tının:!, 899, hbu Dm ud, 1949

[3] Et-Taı,2ıl37

[4] Er Tat,2ıı3l

[5] Daıekutni, 1/270



Eserin yazarı: Kadı Ebu Şuca Eser: DELİLLİ ŞAFİ İLMİHALİ

  • Yeni Ekle
Yorumlar (0)

DELİLLİ ŞAFİ İLMİHALİ